Al snel kom ik erachter dat op het plein tussen de Beurs van Berlage en de Bijenkorf in vijf weken tijd een complete minimaatschappij is ontstaan. Naast grote en kleine tenten die dienen als slaapplekken, staan er een keukentent, een donatietent, een mediatent, een informatiestand en zelfs een ehbo-post waar uitgeputte Occupy’ers kunnen aansterken. Iedereen die fulltime of regelmatig op het kamp verblijft, heeft zijn eigen taak: schoonmaken, koken, een van de vele stands bemannen, de vrede bewaken of natuurlijk: demonstreren.
De vaste bewoners van het kamp leven van donaties. Iedereen heeft zo zijn eigen behoeftes. Ik vraag aan Boris, die zich verantwoordelijk voelt voor de mediatent en de keuken, wat hij wil hebben. “Groente, maakt niet uit wat.” Een groepje jongeren denkt er anders over. “Vlees!” Het meeste eten uit de keuken is namelijk vegetarisch. “En condooms.” De 250 condooms die op dag één werden gedoneerd, waren binnen twee weken op. Ik besluit toch voor een zak wortelen en een kool te gaan. Ik maak vooral Boris heel blij en krijg een stevige knuffel.

Rust in de tent
Occupy lijkt overdag een openluchtmuseum. Op de paden tussen de tentjes slenteren toeristen. Ze poseren voor hun eigen vakantiefoto’s alsof ze op de Dam of het Museumplein staan. Sommigen maken een praatje met de bezetters. Opeens springt een jongen op een van de tuinstoeltjes. Netjes gekleed, kort blond haar, pet en Ray Ban zonnebril. Als felle tegenstander van het kamp schreeuwt hij vanaf de stoel zijn mening over het plein. De one-men-show wordt niet gewaardeerd. Een heftige discussie volgt tussen een stuk of vier Occupy’ers en de jongen die niet van plan lijkt om op het verzoek te vertrekken in te gaan. Even dreigt er een vechtpartij, maar een aantal bezetters wiens taak het is om in te springen als het uit de hand loopt, weet de boel te sussen.
Het zijn de peacekeepers: een groep mannelijke Occupy’ers die 24 uur per dag het kamp in de gaten houdt. Vooral ‘s nachts is hun werk van belang. Zij zorgen ervoor dat de demonstranten veilig in hun tent kunnen slapen. In de eerste dagen van Occupy werd er nog veel gejat. De peacekeepers weten inmiddels precies wie wel en wie niet op het terrein gewenst is en de onrust en diefstallen zijn duidelijk gedaald. Ook ik voel me veilig in het kamp, al wordt me wel geadviseerd mijn waardevolle spullen zo dicht mogelijk bij me te houden. Als ik straks ga slapen, moet ik mijn geld en camera ook bij me in mijn slaapzak stoppen. De peacekeepers doen hun uiterste best, maar weten ook dat het op een plein naast de Amsterdamse Wallen dweilen met de kraan open is. “De gemeente probeert al jaren het gebied rond de Warmoesstraat schoon te vegen, hoe kunnen wij dat nou binnen vijf weken doen?”

Poep en nattigheid
Tegen vijven wordt het donker. De dagjesmensen vertrekken langzaamaan en ook een aantal Occupy’ers houdt het even voor gezien, om zich op te warmen of een douche te nemen. Ik zit met wat jongens op de campingstoeltjes voor de tenten als Roy met een belangrijke mededeling komt. “Tell these boys that they have to clean their toilets.” De 65-jarige Amsterdammer is verantwoordelijk voor de schoonmaak van de zes Dixi’s die vlak achter de keuken staan. Roy hecht grote waarde aan een opgeruimde omgeving. Elke twee uur controleert hij de chemische toiletten, die volgens hem door de gemeente worden betaald. Kosten: 180 euro per dag. Ik help Roy. Eerst krijg ik een paar paarse plastic handschoenen en een uitgebreide instructie. Het gaat als volgt: met een prop toiletpapier veeg je eerst poep en nattigheid van de bril, de deksel, de muren en de vloer. Voor elk onderdeel pak je een nieuw stukje papier. Als het ergste weg is, dweil je met de mop de vloer. Ten slotte leg je een nieuwe wc-rol neer. Ik maak twee Dixi’s schoon en Roy is mij dankbaar. Voor elke schoonmaakronde gaat hij het kamp af, op zoek naar vrijwilligers om te helpen. Het animo hiervoor is een stuk lager dan de frequentie waarmee de Dixi’s worden bezet. De schoonmaakmiddelen die Roy gebruikt en die hij na gebruik bij zijn eigen tent opslaat, betaalt hij uit eigen zak.

Eerste hulp bij Occupy-leed
De avond breng ik door in het ‘Ministerie van Volksgezondheid’, een grote witte tent die is ingericht om zieke Occupy’ers te helpen. Een groep van zes bemant in duo’s 24 uur per dag deze eerstehulppost. Op nog geen twintig vierkante meter staan drie stretchers, de nodige medicijnen, een kast met thermodekens en een kacheltje dat werkt op benzine.
Als ik bij het ziekenhuis naar binnen wil, maken twee medewerkers juist de stoep voor de tent schoon. Een zieke jongen heeft er net overgegeven. Met wat chloor vegen de behulpzame mannen de laatste resten weg. De patiënt ligt inmiddels op een van de stretchers. Coline, nu een van de ehbo’ers, maar ook derdejaars student psychologie, stopt hem onder een thermodeken en slaapzakken, zodat hij warm blijft. Hij krijgt een paracetamol en valt in slaap, terwijl zijn vriendin naast hem zit. De ehbo’ers overleggen of ze een taxi zullen bellen, maar voorlopig is hij te ziek om te bewegen.
De andere stretcher is vannacht voor een van de ehbo’ers. Zijn eigen tent werd ondergepist door waarschijnlijk Polen die ook een leeg blikje Pools bier op zijn slaapplek achterlieten.

Iedereen zijn zegje
Steven is een van de ehbo’ers. In het dagelijks leven is hij kapitein van een zeilschip waarop hij ook woont, samen met zijn hond. Als gediplomeerd ehbo’er is hij ook regelmatig in de culturele vrijhaven Ruigoord te vinden. Nu bemant Steven op verzoek de ehbo-post van Occupy. Hij heeft nachtdienst samen met Peter. Zij blijven de hele nacht wakker. In de tent zijn ook Coline, een peacekeeper, een paar overige vaste bewoners en ik. Steven krijgt het aan de stok met de peacekeeper, nadat hij hem aanspreekt op zijn gedrag tijdens het verwijderen van een ongewenste gast eerder op de dag.
Occupy’ers zijn het volgens Steven vaak niet met elkaar eens. Het kamp kent geen officiële regels en dat maakt de samenwerking vaak lastig. Om enige structuur aan te brengen in de jonge minimaatschappij, kunnen alle bewoners dagelijks naar het ‘assembly’, een bijeenkomst waar iedereen met op- en aanmerkingen terecht kan. Het ‘assembly’ kent enkele regels. Wil je iets inbrengen, dan meld je dat bij de ‘assembly-leider’. Vervolgens doe je zin voor zin je zegje. Alle zinnen worden door de aanwezigen in koor nagesproken. Zo kan het publiek dat wat verder weg staat ook alles horen en is de spreker ervan verzekerd dat zijn verhaal wordt gehoord. Het publiek kan op het verhaal ingaan met afgesproken gebaren. Het meest voorkomende gebaar: met je handen naast je hoofd zwaaien. Hiermee geef je aan dat je het ergens mee eens bent. Wanneer het publiek massaal deze beweging maakt, is een beslissing genomen.
Steven vindt één ‘assembly’ per dag te weinig. Er moeten te veel beslissingen worden genomen. Maar zoals dat gaat op het kamp moet ook de beslissing om er meer te houden, eerst worden goedgekeurd door datzelfde ‘assembly’. De democratie leidt ongewild tot een bureaucratie.

Vermomd als mummie
De rest van de avond is het rustig in de ehbo-tent. Alsof we om een kampvuur zitten, vertellen we elkaar sterke verhalen rondom het kleine kacheltje. Soms klinkt er van buiten een onverwacht geluid, waarop de mannen de tent uit rennen. Als het loos alarm blijkt, verzamelt iedereen zich weer snel om de enige warmtebron. Ondanks het kacheltje, mijn trui en mijn jas, heb ik het zo koud dat Coline mij moet instoppen onder een thermodeken en slaapzakken. Zelfs mijn hoofd pakt ze in. Omdat ook dat niet helpt, stuurt Coline me naar haar tent die naast het ziekenhuis staat. Samen met mijn waardevolle spullen kruip ik in een mummieslaapzak waarmee ik op een luchtbed en een deken ga liggen. Deze deken slaat Coline strak om me heen, samen met nog twee andere dekens en ik kan me vervolgens niet meer bewegen. Stel, iemand wil mij wat aandoen, dan moet hij of zij met grof geweld zich een weg door deze muur van dekens banen. Ik weet dat de peacekeepers al bij het minste of geringste geluidje in actie komen. Het kan niet anders dan dat ik mij veilig voel. Op de achtergrond hoor ik af en toe wat herrie uit de Warmoesstraat. Coline komt nog een keer kijken of het goed met me gaat. “Ja, ik heb het eindelijk warm”. Ik val in slaap.

Exact zeven uur later word ik wakker. Met enige moeite bevrijd ik mezelf uit de dwangbuis. Buiten zitten de oudere bewoners al aan het ontbijt. Ook Roy. Zijn eerste schoonmaakronde zit er zelfs al op. Coline slaapt nog, ik maak haar niet wakker. Ik pak mijn spullen en ga naar huis. Dág Occupy. Ik ga douchen en mijn kleren wassen.

De laatste week in Indonesië heb ik doorgebracht op het idyllische eiland Bunaken. Dit kleine paradijsje ten noorden van Manado, staat bekend als dé plek van Sulawesi om te duiken. Ik ben totaal onervaren in de onderwaterwereld, maar dat houdt mij niet tegen om een PADI open water cursus te volgen. Duikinstructeur Sven, oorspronkelijk een Duitser die sinds acht jaar in Indonesië woont, leert me in zes dagen de kneepjes van het vak.

Ondanks de heftige pijn in mijn oren, vind ik het duiken echt geweldig. Het koraalrif ziet eruit als een gigantische bloementuin met allerlei felgekleurde vissen, slakken, kreeften en hier en daar een schildpad. Elke meter zie ik weer iets dat ik nog niet eerder had gezien. Geweldig toch? Ik heb nu echt de neiging om mijn hele huis in zeeblauw en koraalrood te schilderen. Helaas heb ik geen onderwatercamera, dus het ontbreekt even aan bewijs.

Het hotel waar ik slaap, is van Sven’s vrouw Esther. Ik heb vanaf mijn cottage een fantastisch uitzicht over de turquoise zee en palmbomen. Drie keer per dag is er een gezamenlijke maaltijd met alle gasten in het hotel. Iedereen kent iedereen. Als ik ‘s middags op de veranda zit, hoor ik alleen de wind, af en toe een motorbootje in de verte en soms een varken die knort. Het ontbreekt me dus aan helemaal niets. Het is echt een paradijs.

Dus terwijl ik van de Sulawesische pracht en praal geniet, bereiken Nederland de berichten over vulkaanuitbarstingen. Een paar hiervan heb ik kunnen zien. Heel onwerkelijk, uit de bergen wordt een gigantische rookpluim de lucht in geslingerd. De enige last die ik ervan heb, is dat één keer mijn schone was helemaal onder de as zat. De grootste last die de lokale bevolking heeft, is dat veel toeristen nu hun reis afzeggen. Zij missen nu veel inkomsten, terwijl het hoogseizoen is. Nergens voor nodig. Vooralsnog is er geen gevaar.

En nu zit mijn reis er dus op. Ik heb verschrikkelijk veel mooie en interessante dingen gezien. Van zeeschildpadden tot wilde urang hutans en van grote vervuilde steden tot kleine primitieve dorpjes waar mensen zonder stromend water in bamboo huisjes wonen. Van tippelzones tot streng Islamitische gemeenschappen. Twee maanden waren voor mij te kort. Ik kwam om een steentje bij te dragen aan een betere wereld, maar nu ik weg ga, begrijp ik eigenlijk pas hoe ik dat zou kunnen doen. En ik zie vooral in hoe belangrijk het is dat mensen dat doen. Voorspellingen als ‘het uitsterven van apen binnen vijf jaar’ en ‘geen tropisch regenwoud meer binnen acht jaar’ komen echt uit als niemand zich inzet. Dus voor iedereen die ook wil genieten van de mooie natuur: dat kan alleen als je er bewust mee omgaat! Doen we dat niet, dan gaat het laatste paradijs verloren.

En dan nu voor de diehards een aantal tips:

• Matig met plastic. Neem bv. Je eigen tas mee als je gaat winkelen. Waarom? Er ligt momenteel meer plastic dan plankton in de zee. Plastic is hard op weg om doodsoorzaak nummer 1 te worden onder zeedieren. Meer informatie vind je op www.plasticsoupfoundation.org.
• Matig met vlees. De vleesindustrie is de grootste veroorzaker van global warming. Bovendien heeft al dat vee gigantische hoeveelheden veevoer nodig, voornamelijk sojabonen. Gigantische stukken tropisch regenwoud moeten worden gekapt om aan die vraag te voldoen.
• Koop palmolievrij of duurzame palmolie. Voor de productie van palmolie worden ook honderden hectare tropisch regenwoud gekapt,oftewel de leefomgeving van apen, olifanten, tijgers, vogels. Zij worden allemaal met uitsterven bedreigd. Meer informatie vind je op www.wnf.nl/nl/wat_wnf_doet/thema_s/bossen/ontbossing/palmolie/
• Koop palmsuiker van Masarang. Dit is de suikerfabriek van Willie Smits. Met zijn duurzame methode om suiker te maken, gaat hij de ontbossing tegen en voorziet hij in werk voor een paar duizend lokale boeren in Noord-Sulawesi. Deze boeren houden zich nu niet meer bezig met milieu-belastende werkzaamheden. Bovendien is palmsuiker geschikt voor diabetici. Het eten van palmsuiker schijnt zelfs beter voor je te zijn dan helemaal geen suiker te eten. Palmsuiker van Masarang is te koop bij Jumbo supermarkten. Kijk voor alle voordelen op www.debeterewereld.nl.

Eigenlijk zou een centrum als Tasikoki niet nodig moeten zijn. Alle vrijwilligers en keepers doen hun uiterste best om het leven van de dieren zo goed mogelijk te laten zijn. Maar in het wild zijn ze natuurlijk veel beter af.
Helaas haalt een groot deel van de Indonesische bevolking hun inkomsten uit de handel in dieren en Macaque en schilpad zijn hier lokale delicatessen. Zo’n 80% van de mensen in de dorpjes heeft de bedreigde aapsoort zo nu en dan op het menu staan. Willie Smits, de oprichter van Tasikoki, vertelt me hoeveel moeite het hem kostte om de gouverneur die op bezoek kwam, ervan te overtuigen dat schildpaddensate geen duurzame maaltijd is. Er is nog een hoop werk aan de winkel in heel Indonesië als het gaat om natuurbehoud.

In een restaurant ontmoet ik local Gusti die mij ‘s avonds per brommer de plekken van de stad laat zien, die voor de meeste toeristen verborgen blijven. Door de bergen flesjes, zakken, karton en bananenschillen wanen we ons een weg naar de traditionele markt. Dit is geen plek voor batik, wayangpoppen en andere souvenirs, maar de plek waar de lokale bevolking hun overschot aan bananen, kokosnoten en geiten verkoopt.
Achter de markt ligt een wijk waar de gemiddelde Javaan die onder de armoedegrens leeft, bivakeert. Ik beleef hier de ware cultuurschok. Het riviertje dat door de wijk stroomt, is een open riool, compleet gevuld met afval. Je kan er bijna overheen lopen. Een rivier kan je het dus niet echt noemen.
Alle huisjes zijn open, dus ik zie hoe de mensen in kapotte kleren in de kleine kamertjes op de grond liggen, wapperend met een stukje papier voor wat verkoeling.

Gusti wil me nog meer laten zien, dus we rijden verder. Halverwege krijgt de brommer een lekke band, maar gelukkig heeft even verderop iemand zich een stukje stoep toegeëigend, om er een garage te beginnen. Vijf minuten later rijden we dus weer gewoon verder.
De volgende stop is de plaatselijke tippelzone. De werkomstandigheden zijn hier verre van ideaal. Langs de treinrails wachten schaarsgeklede dames hun klanten op. De tentjes aan de kant van de weg zijn bedoeld als afwerkplek. Het zijn echt niet meer dan hutjes van wat lappen. Volgens Gusti komen de meeste klanten van Sumatra. Geen westerlingen dus. Op de brug waar ik sta, is het een komen en gaan van hoeren, klanten op brommers en mannen die sigaretten en frisdrank verkopen. De politie controleert de illegale werkzaamheden maar zelden, maar als ze komen, vluchten de hardwerkende dames via de rivier. Even ben ik bang dat Gusti van de diensten gebruik wil maken, maar gelukkig brengt hij me weer veilig naar het hotel.

Het is niet heel verwonderlijk dat ik uitgerekend in deze stad iets verkeerds eet. Op de onsmakelijke details ga ik niet in, maar geloof me, ik ben er goed ziek van geweest. Waarschijnlijk was het de nasi goreng die ik naast het treinstation at. Het gerecht was extreem heet en drie locals keken toe hoe ik hevig zwetend en met een knalrood hoofd toch mijn bord leeg at. Ze gaven me extra water en zakdoekjes om mijn voorhoofd mee af te vegen.

Na één nacht in de hoofdstad neem ik de trein naar Yogjakarta. De rails leidt dwars door een sloppenwijk. De krotten staan hier letterlijk op een vuilnisbelt en de bewoners houden zich bezig met het sorteren van afval. Troostelozer kan bijna niet. Ik dacht twee maanden te gaan genieten van het pracht en praal in de Gordel van smaragd. Nu ben ik even een ware ramptoerist. Om eerlijk te zijn, het fascineert me enorm.

Na een uur wandelen melden Urang Hutans Jackie en Sandra zich. Ze zijn semi-wild. Dat wil zeggen dat ze een tijdje in een rehabilitatiecentrum zaten en daarna zijn uitgezet in de jungle van Bukit Lawang. De baby’s die ze bij zich dragen zijn wel van 100 % wilde vaders. Sandra en Jackie zijn niet bang en poseren geduldig als echte sterren voor de vele camera’s.
Iets verder in de jungle woont Mina. Deze beruchte Orang Hutan die door menselijk toedoen een verwende en soms aggressieve aap is geworden, heeft haar eigen paragraaf in de Lonely Planet. Als ze op je afkomt, moet je rennen. Ze schijnt goed tassen open te kunnen maken om er eten uit te halen.

De gisden die in tegenstelling tot hun meeste landgenoten bijzonder goed Engels spreken, kennen alle jungle-wijsheden. Zo gebruiken ze lemongrass om muggen te verdrijven. De schors van de boom waar ook gin van wordt gemaakt, blijkt een medicijn tegen malaria en kruidnagel helpt bij koorts. Ik voel mij dus volkomen veilig in de handen van Henri, Johnny en Robet.

De medische jungle-kennis komt al snel van pas, want halverwege verzwik ik mijn enkel. Terwijl de rest van de groep verder loopt, begeleidt Robet mij in een slakkentempo naar het kamp waar we de nacht doorbrengen. Aldaar krijgt mijn flink opgezwollen enkel een behandeling met olie en knoflook. Het voorkomt helaas niet dat ik ‘s nachts toch nog een paar uur wakker lig van de pijn. De volgende ochtend moet ik vanwege mijn pasverworven handicap ook de wandeling naar de waterval aan mij voorbij laten gaan.

Het laatste stukje van de toch leggen we per rubber band over de rivier af. Het is slechts een half uurtje varen / drijven naar het hotel. De rest van de middag praten we uitgebreid na over de avonturen en maken we een lied om onze gidsen te bedanken. Kortom, een zeer geslaagde trek door de jungle!

Bij het hotel zit ook een restaurant, maar van de drie maaltijden die ik bestel, eet ik er slechts een met lichte tegenzin op. De overige twee laat ik na een paar happen staan. ‘Fried’ betekent hier ‘drijvend op je bord in olie’ en spaghetti met tomatensaus is hier spaghetti met een mengsel van tomantenketchup en ketjap manis. Gelukkig wordt de maaltijd opgevrolijkt door locals die in fonetisch Engels wat westerse liedjes ten gehore brengen.

De volgende ochtend ga ik met gids Fran de jungle in, op zoek naar wildlife. We beginnen bij de olifantenboerderij waar toeristen mogen helpen met het wassen van de beesten. De olifanten worden eerst bevrijd van hun ketting en vervolgens onder luid geschreeuw en met stokslagen naar de rivier geloodsd. Daar mogen ze een bad nemen. De toeristen krijgen symbolisch een borstel toegerijkt, maar erg druk wordt er niet geschrobd. Ook niet door de locals. Na een kwartiertje is de show voorbij en de olifanten moeten terug aan de ketting. Kortom, een flinke tegenvaller.

Gelukkig kan mijn jungletrektocht nu echt beginnen. Ik moet wel eerst even een hangbrug van bamboo over een ravijn van ruim 20 meter diep trotseren. Er is geen andere optie, dus ik negeer de gaten in de brug en het geluid van de kolkende rivier onder mij. Bij elke stap is het zoeken naar een stuktje hout dat mijn gewicht kan dragen, maar Fran weet gelukkig de juiste plekken aan te wijzen.
De wandeling gaat verder over smalle paadjes langs diepe afgronden, over glibberige boomstronken en soms door het water. Dieren krijg ik niet te zien. Tegen een uur of twee ben ik weer terug in het hotel waar de aapjes waarvoor ik deze barre tocht heb afgelegd, gewoon in de achtertuin blijken te zitten. En daar kan ik dan eindelijk de Witte Gibbon fotograferen.

Na twee nachten ga ik naar Bukig Lawang, een plek die bekend staat om de Urang Utangs. Hopelijk heb ik daar meer geluk. Wordt vervolgd…

Op Bangkaru kom je niet zomaar. De reis naar Medan, Noord Sumatra, duurt ongeveer 16 uur. Na een nacht in deze stad, brengt chauffeur Alan mij in negen uur naar Singkil, een klein dorpje aan de westkust. Alan houdt van Enrique Iglesias en kretiksigaretten. Verder kan hij heel goed multitasken: roken, bellen, autorijden, het kan allemaal tegelijk. Alan kan alleen geen Engels.
Vanaf Singkil brengen Anhar en Uzar, stafleden van Yayasan Pulau Banyak mij naar Pulau Balai, het hoofdeiland van de eilandengroep Pulau Banyak. Hier verblijf ik een nacht in een soort verlaten hotel. De eigenaar vroeg mij nadrukkelijk om zijn hotel bij mijn vrienden aan te bevelen, dus bij deze… Voor zijn eigen bestwil laat ik de foto’s achterwegen.
De volgende dag kan ik eindelijk verder met de boot naar Pulau Bangkaru en mijn vrijwilligerswerk met de schildpadden kan beginnen.

Mijn taken hier bestaan uit het helpen tellen en meten van de schildpadden, schoon houden van het strand, kleine klusjes rondom het basecamp en het informeren van toeristen die af en toe op het basecamp komen. Twee keer per dag gaan we via de jungle naar het strand waar de schildpadden hun eieren leggen, ‘s avonds en ‘s ochtends. Het is een tocht van twintig minuten over glibberige paadjes en gammele bruggetjes tussen de torenhoge bomen. Vervolgens lopen we een stuk over het strand en elk schildpad die we tegenkomen, wordt opgemeten met een centimeter. Niet elke schildpad vindt dat leuk en het kan nog wel eens gebeuren dat ze een flinke portie zand over je heen gooien. Dan kan je dus thuis het zand uit je oren spoelen.

De rest van de dag vermaken we ons met zwemmen, taal leren, vissen, slapen en kappertje spelen. Ik krijg elke dag door een van de mannen hier twee schattige staartjes aangemeten. Het is echt de perfecte plek om helemaal tot rust te komen. Met heel veel pijn in mijn hart heb ik vanochten afscheid genomen van dit fantastische eiland. Anto, Eja, Erwan, Sukur en Uzar, bedankt. Ik kom zeker een keer terug!

Ik begin mijn reis op Pulau Banyak bij een schildpaddencentrum. Vervolgens ga ik naar Sumatra, Penang (Maleisië) en Java. De laatste weken ben ik in Noord-Sulawesi bij Tasikoki, een opvangcentrum voor wilde dieren. Op donderdag 21 juli kom ik weer terug in Nederland.

Voor wie mijn avonturen wil volgen: laat een reactie achter op dit bericht, vink aan dat je per e-mail op de hoogte wil worden gehouden en je krijgt vervolgens bij elk nieuw bericht een e-mailtje. Verder zou ik het natuurlijk heel erg leuk vinden als ik af en toe reacties krijg op mijn berichten.

Beide moeders kijken toe
Zondagavond rijdt Joan met moeder, zus en zwager naar de Hoornse tattooshop. In de kleine winkel van Ben is het ondertussen een komen en gaan van levende kunstwerken. Onbeschreven lichaamsdelen zijn er zeldzaam. De sfeer is relaxed en Joan gaat dan ook zonder zenuwen op de stoel zitten. Onder toeziend oog van de moeders van beide talenten, zet Ben zijn naald in de vingers van de zangeres.

Eyeliner in de prullenbak
Nog geen vijf minuten later is het gepiept. De eyeliner kan in de prullenbak want de boodschap van Joan staat permanent op haar vingers. Of het pijn deed? Joan: “De regenboog op mijn pols die ik al een tijd heb, deed meer pijn. Het viel dus heel erg mee en ik ben er super blij mee!” Ook moeder, zus en zwager zijn tevreden. Joan krijgt nog wat verzorgingstips en babydoekjes mee om de boel schoon te houden en dan vertrekken de vier weer naar Nieuwerkerk aan de IJssel.